Hoe zit het met jouw buitenste laag?

We hebben er allemaal één.

Een buitenste laag.

Het stuk van jou dat de wereld het vaakst te zien krijgt. Dat zich heeft aangepast aan wat er doorheen je leven nodig, wenselijk of handig bleek te zijn.

Misschien ben jij degene die sterk blijft wanneer het moeilijk wordt.

Degene die zorgt.

Die snel aanvoelt wat anderen nodig hebben.

Die conflicten liever voorkomt.

Die veel aankan.

Die onafhankelijk is.

Die alles geregeld krijgt.

Die doorgaat wanneer ze eigenlijk moe is.

Op zich is daar niets mis mee.

Veel van wat we vandaag onze persoonlijkheid noemen, bestaat voor een stuk uit manieren waarop we ons doorheen ons leven hebben leren verhouden tot de wereld rondom ons.

En sommige daarvan waren ooit verdomd nuttig.

Je buitenste laag is er niet zomaar

Als kind leren we al heel vroeg wat werkt.

Met welk gedrag krijg ik verbinding, waardering of erkenning?

Wanneer ontstaat er spanning?

Wat wordt van mij verwacht?

Welke kanten van mezelf laat ik beter wat minder zien?

Later komen daar nog heel wat boodschappen bij.

Van school. Werk. Relaties. Ouderschap. Sociale verwachtingen. En van een maatschappij die bepaalde eigenschappen nu eenmaal gemakkelijker beloont dan andere.

Aanpassen is dus niet noodzakelijk zwak.

Het is menselijk.

We willen erbij horen én onszelf kunnen zijn. Twee fundamentele menselijke verlangens die soms prachtig samengaan en soms stevig met elkaar botsen.

En dus bouwen we doorheen ons leven een repertoire op.

We worden flink. Sterk. Grappig. Zorgzaam. Onafhankelijk. Perfectionistisch. Succesvol. Makkelijk. Degelijk. Degene op wie iedereen kan rekenen.

Dat wordt onze buitenste laag.

En soms worden we daar bijzonder goed in.

Je kunt heel goed worden in wie je hebt leren zijn

Zo goed zelfs dat je op een bepaald moment niet meer doorhebt hoeveel energie het kost.

Aan de buitenkant loopt alles.

Je werkt. Je zorgt. Je regelt. Je houdt rekening met iedereen. Je maakt plannen. Je neemt verantwoordelijkheid.

Misschien krijg je er zelfs veel waardering voor.

Hoe doet zij dat toch allemaal?

En toch voelt er ergens iets niet helemaal juist.

Je bent sneller geïrriteerd.

Je lichaam begint tegen te sputteren.

Je bent moe terwijl je vindt dat je daar eigenlijk geen reden voor hebt.

Je hebt alles wat je dacht te willen en toch knaagt er iets.

Je verlangt naar rust, maar wanneer die er eindelijk is, lukt het nauwelijks om ervan te genieten.

Of je merkt dat je vooral heel goed weet wat er van je verwacht wordt, maar veel minder goed wat jij zelf eigenlijk wilt.

Dat vind ik als psychologe een ontzettend interessante plek.

Want misschien is er niets mis met jouw vermogen om het allemaal vol te houden.

Misschien is de interessantere vraag:

hoeveel energie kost het jou ondertussen om deze versie van jezelf overeind te houden?

De afstand tussen binnen en buiten

Stel je jouw binnenwereld en buitenwereld eens voor als twee lagen.

Hoe dichter die bij elkaar liggen, hoe minder je hoeft te corrigeren.

Wat je voelt, mag je voelen.

Wat je nodig hebt, mag mee aan tafel.

Een grens hoeft niet eerst drie maanden door je lichaam geroepen te worden voor je ze serieus neemt.

Je keuzes sluiten redelijk goed aan bij wat belangrijk voor je is.

Dat betekent uiteraard niet dat je altijd exact doet waar je zin in hebt. We leven samen met andere mensen. We hebben verantwoordelijkheden. Kinderen. Werk. Relaties. Engagementen.

Maar er zit voldoende van jou in hoe je leeft.

Wanneer de afstand tussen binnen en buiten groot wordt, gebeurt er iets anders.

Je voelt nee en zegt ja.

Je bent uitgeput en gaat door.

Je verlangt naar ruimte en vult elk gaatje.

Je bent boos en glimlacht.

Je wilt hulp en zegt dat het wel lukt.

Je weet ergens dat iets niet meer klopt en overtuigt jezelf dat je vooral dankbaar moet zijn.

Dat voortdurende corrigeren vraagt energie.

Veel energie.

En dan noemen we het stress

We zijn gewend geraakt om stress vooral te behandelen als iets wat weg moet.

Beter slapen. Meer bewegen. Ademhalen. Grenzen stellen. Een weekendje weg. Minder schermtijd. Yoga. Mediteren.

Allemaal zinvolle dingen.

Maar soms vind ik een andere vraag veel interessanter:

Wat probeert jouw stress zichtbaar te maken?

Want als je na ieder rustmoment opnieuw terugkeert naar exact dezelfde manier van leven, werken, zorgen, aanpassen en presteren, dan is het misschien niet zo vreemd dat je lichaam opnieuw begint te protesteren.

Dan hoeft de oplossing niet nóg een betere manier te zijn om datzelfde leven vol te houden.

Dan mag je onderzoeken wat eronder zit.

Wat zit er onder jouw buitenste laag?

Dat klinkt grootser dan het hoeft te zijn.

Je hoeft daarvoor niet op zoek naar één mysterieuze, volledig authentieke versie van jezelf die ergens diep verstopt zit.

Begin eens met opmerken.

Waar pas ik mezelf automatisch aan?

Wanneer zeg ik ja terwijl ik nee voel?

Welke rol neem ik bijna altijd op?

Waarin ben ik ontzettend goed geworden, maar ben ik eigenlijk moe?

Welke eigenschappen van mij krijgen veel waardering van anderen?

En welke stukken van mezelf krijgen veel minder plaats?

Waar verlang ik naar wanneer ik even stop met nadenken over wat verstandig, haalbaar of wenselijk is?

Dat zijn interessante vragen.

Niet om je buitenste laag af te breken.

Ze heeft je waarschijnlijk veel gebracht.

Wel om opnieuw wat keuze te krijgen.

Zodat sterk zijn iets wordt wat je kunt, en niet iets wat je altijd moet zijn.

Zodat zorgen voor anderen niet automatisch betekent dat jij achteraan aansluit.

Zodat ambitie van jou blijft, in plaats van een eindeloze bewijsdrang te worden.

Zodat rust niet pas mag wanneer alles af is.

En zodat er steeds minder energie verloren gaat aan de afstand tussen wie je vanbinnen bent en hoe je aan het leven bent.

Becoming Her

Precies daarover gaat mijn nieuwe Flow Challenge Becoming Her.

Niet over een betere, succesvollere, rustigere of meer ontwikkelde versie van jezelf.

Her is geen 2.0.

We gaan van 12 tot 17 oktober kijken naar wat we onderweg hebben opgepikt. Naar de signalen van ons lichaam. Naar patronen en ongeschreven regels. Naar wat we normaal zijn gaan vinden. Naar verlangen, keuzes en eigenaarschap.

Om laag per laag opnieuw wat dichter te komen bij de vrouw die er al die tijd al was.

Steeds dichter bij de vrouw die jij bent.

Domi